Praktijkgerichte nascholing over farmacotherapie in de eerste lijn
Menu

Behandeling van wratten met HAMLET

Door op 01-01-2005

Osteoartritis is de meest frequent voorkomende vorm van artritis en een belangrijke oorzaak van invaliditeit onder ouderen. NSAID’s worden bij deze aandoening veelvuldig toegepast voor het verlichten van de pijn. Dit gebruik heeft een duidelijke keerzijde: een viervoudig verhoogde incidentie van ernstige gastro-intestinale ulcera en complicaties onder NSAID-gebruikers in vergelijking met niet-NSAID-gebruikers. Sinds lange tijd worden de NSAID’s topisch ingezet om daarmee (in potentie) lokale afgifte te maximaliseren en systemische bijwerkingen te minimaliseren. In een onlangs uitgevoerde meta-analyse is de effectiviteit van een dergelijke behandeling onderzocht. Voor deze meta-analyse kwamen gerandomiseerde onderzoeken met betrekking tot osteoartritis in aanmerking waarin topische NSAID’s werden vergeleken met placebo of orale NSAID’s. Het primaire eindpunt betrof pijnvermindering en tevens werd gekeken naar functieverbetering en de mate van stijfheid. In totaal werden 133 citaties gevonden (van 1966 tot oktober 2003), waarvan 77 originele onderzoeken overbleven. Het betrof 18 gerandomiseerde onderzoeken (16 in het Engels), waarvan er na toepassen van de exclusiecriteria 13 overbleven voor het uitvoeren van de uiteindelijke meta-analyse (1983 patiënten). De resultaten laten zien dat topische NSAID’s superieur zijn aan placebo gedurende de eerste twee weken van therapie, maar niet in de twee daaropvolgende weken. Topische NSAID’s zijn minder effectief gebleken dan orale NSAID’s, alhoewel dit alleen voor de eerste week significant is. Hetzelfde resultaat werd gevonden voor functieverbetering (topische NSAID’s significant beter dan placebo gedurende de eerste twee weken), terwijl het significante verschil met betrekking tot vermindering van de stijfheid na de eerste week verdween. Geen enkel onderzoek duurde overigens langer dan vier weken. Topische NSAID’s veroorzaakten niet meer bijwerkingen dan placebo. In vergelijking met orale NSAID’s hadden gebruikers van topische NSAID’s minder systemische bijwerkingen, maar ondervonden ze significant meer lokale bijwerkingen, zoals uitslag, jeuk en een branderig gevoel. Op basis van deze resultaten en een uitgevoerd sensitiviteitsonderzoek concluderen de onderzoekers dat de effecten van topische NSAID’s alleen gedurende de eerste twee weken te verwachten zijn. Aangezien het een chronische aandoening betreft, dient de aanbeveling voor deze indicatie te worden herzien. Onderzoeken die maanden lopen in plaats van weken zijn noodzakelijk voor een goede beeldvorming. Het aan dit onderzoek gewijde redactioneel commentaar bespreekt de ernst en wijdverbreidheid van osteoartritis en gaat in op de behandelopties. Een belangrijk advies op basis van de uitkomsten van de meta-analyse betreft het toepassen van NSAID’s in kortdurende episodes gedurende het opvlammen van de ziekte. Verder wordt erop gewezen dat deze meta-analyse de gebrekkige wetenschappelijke onderbouwing onderstreept van een wijdverbreide behandelstrategie van een zeer frequent voorkomende invaliderende aandoening onder ouderen. In Nederland is het gebruik van topische NSAID’s, zeker bij deze indicatie, niet wijdverbreid.

Log nu in om het volledige artikel te bekijken of om te reageren.

Abonneren

Informatie over dit artikel

Thema Redactioneel
Publicatie 1 januari 2005
Editie PiL - Jaargang 9 - editie 1 - Editie 1, 2005