Praktijkgerichte nascholing over farmacotherapie in de eerste lijn
Menu

Effecten van liraglutide bij behandeling van obesitas: een gerandomiseerd, dubbelblind, placebo-gecontroleerd onderzoek

Door op 31-03-2010

De incidentie van obesitas is de afgelopen jaren schrikbarend toegenomen. Er zijn echter maar zeer weinig veilige en werkzame geneesmiddelen beschikbaar voor de behandeling ervan. Astrup et al. onderzochten het effect van liraglutide, een glucagon-analogon met een lange halfwaardetijd (T1/2 = 13 uur) op het lichaamsgewicht van personen met obesitas die geen diabetes mellitus type 2 hadden. Naast de werkzaamheid werd de verdraagbaarheid van het middel onderzocht.
De onderzoekers voerden een dubbelblind, placebo-gecontroleerd onderzoek uit met een behandelduur van 20 weken op 19 plaatsen in Europa. Orlistat werd ‘open’ als vergelijkingsstof aan het onderzoek toegevoegd. Er werden 564 personen (in de leeftijd van 18-65 jaar met een ‘body mass index’ van 30-40 kg/m2 ) met behulp van een op telefoon en internet gebaseerd systeem gerandomiseerd naar één van de vier doseringen liraglutide (1,2, 1,8, 2,3 of 3,0 mg; n=90-95) of placebo (n=98), eenmaal per dag subcutaan of naar orlistat (120 mg; n=95) driemaal per dag oraal. Alle deelnemers hadden een dieet dat 500 kCal minder bevatte dan hun dagelijkse behoefte en verhoogden hun dagelijkse lichamelijke inspanningen gedurende het onderzoek (met inbegrip van de inloopperiode). Verandering van lichaamsgewicht was de primaire uitkomstmaat en werd geanalyseerd op basis van ‘intention to treat’. Na afloop zette men het onderzoek voort als een open onderzoek met een duur van 84 weken.
Patiënten die liraglutide kregen, verloren significant meer gewicht dan degenen die placebo kregen en wel op alle doseringen van liraglutide. Dit effect was ook aanwezig ten opzichte van orlistat bij de twee hoogste doseringen van liraglutide. Het gemiddelde gewichtsverlies tijdens behandeling met liraglutide was met oplopende dosering: 4,8, 5,5, 6,3 en 7,2 kg ten opzichte van 2,8 kg op placebo en 4,1 kg bij gebruik van orlistat. Meer deelnemers die met 3,0 mg liraglutide werden behandeld (n=70; 76%) verloren meer dan 5% van hun oorspronkelijk lichaamsgewicht dan degenen die met placebo (n=29, 30%) of orlistat (n=42, 44%) waren behandeld. Behandeling met alle doseringen liraglutide leidde tot bloeddrukdaling. Tevens voorkwam liraglutide in doseringen tussen 1,8 en 3,0 mg het ontstaan van pre-diabetes. Misselijkheid en overgeven kwam vaker voor bij personen die met liraglutide werden behandeld dan bij degenen die met placebo werden behandeld, maar deze bijwerkingen waren meestal van tijdelijke aard en leidden niet tot staken van de behandeling.
De auteurs concluderen dat een behandeling met liraglutide gedurende twintig weken goed verdragen wordt, tot significant gewichtsverlies leidt en bepaalde risicofactoren voor het ontstaan van diabetes mellitus type 2 verlaagt.

Belangenverstrengeling: de meeste auteurs hebben sponsorgelden ontvangen van Novo Nordisk, de producent van liraglutide. Twee auteurs zijn in dienst van dit bedrijf. Novo Nordisk heeft dit onderzoek financieel ondersteund.

Opmerking referent: Hier wordt het effect van liraglutide gevolgd gedurende 20 weken. De mogelijk gunstige effecten van de behandeling tijdens de 84 weken van het open vervolgonderzoek zijn helaas niet vermeld. Indien deze ook zo positief uitvallen als na twintig weken behandeling, kan dit middel zeker als een aanwinst worden beschouwd voor de behandeling van obesitas. Het CVZ wijst er terecht op dat van orlistat slechts veiligheidsgegevens bekend zijn betreffende toepassing gedurende vier jaar. Bij liraglutide is deze periode thans aanmerkelijk korter.

Astrup A, Rössner S, van Gaal L, Rissanen A, Niskanen L, Al Hakim M, Madsen J et al. Effects of liraglutide in the treatment of obesity: a randomised, double-blind, placebo-controlled study. Lancet 2009; 374: 1606-1616.

Liraglutide is in Nederland op de markt als Victoza®
Orlistat is in Nederland op de markt als Xenical® en Alli®. Het CVZ heeft over gebruik hiervan negatief geadviseerd

Log nu in om het volledige artikel te bekijken of om te reageren.

Abonneren

Informatie over dit artikel

Auteurs Dr. P.L.B. Bruijnzeel
Thema Farmacotherapie
Publicatie 31 maart 2010
Editie PiL - Jaargang 14 - editie 2 - Editie 2, 2010